💓
Bedensel
Çarpıntı, terleme, titreme, kas gerginliği, mide veya baş ağrısı, bulantı, sık tuvalet ihtiyacı ve uyku güçlüğü görülebilir. Yeni veya şiddetli belirtiler otomatik olarak kaygıya bağlanmamalıdır.
📍 Ankara Beştepe🕐 Pazartesi–Cumartesi 08:00–19:00
🎓 LGS • YKS • Okul Sınavları
Ankara’da Çocuk ve Ergenlerde Sınav Kaygısı Desteği
Sınav öncesi veya sırasında yaşanan kaygı; hazırlığı, uykuyu, dikkati, sınava katılımı ya da öğrencinin bildiklerini gösterebilmesini engelliyorsa değerlendirme yararlı olabilir.
Amaç kaygıyı tamamen yok etmek değil; öğrencinin kaygıyı yönetebilmesini, gerçekçi bir çalışma düzeni kurmasını ve sınav performansını yaşamındaki tek değer ölçüsü olarak görmemesini desteklemektir.
Hacettepe Üniversitesi Uzmanlığı
0–18 Yaş Klinik Deneyim
Bilişsel Davranışçı Yaklaşım
Kapsamlı Ayırıcı Değerlendirme
Yüz Yüze ve Online Görüşme
Öğrenci ve Aile Odaklı Plan
Sınav Kaygısı Nedir?
Sınavla ilişkili düşünce, duygu, bedensel tepki ve davranışların öğrencinin işlevini bozacak ölçüde yoğunlaşmasıdır.
Bir miktar gerginlik normal olabilir. Yardım gereksinimini belirleyen yalnızca kaygının varlığı değil; şiddeti, kaçınmaya yol açması ve uyku, okul, aile veya sosyal yaşam üzerindeki etkisidir.
Sınav kaygısı tek başına ayrı bir psikiyatrik tanı olmak zorunda değildir. Performans kaygısının yanı sıra yaygın kaygı, sosyal kaygı, depresyon, DEHB, özgül öğrenme güçlüğü, uyku sorunu, çalışma yöntemi veya gerçekçi olmayan akademik beklentilerle ilişkili olabilir.
Belirtiler Nasıl Görünebilir?
🧠
Düşünsel
“Kesin başarısız olacağım”, “herkes beni yargılayacak” gibi düşünceler; dikkatini soruya verememe, zihnin boşaldığı hissi ve sınav sonrasında tekrar tekrar düşünme görülebilir.
🚪
Davranışsal ve Duygusal
Ders çalışmayı erteleme, aşırı ve verimsiz çalışma, deneme sınavından kaçınma, sınava girememe, öfke, ağlama, sosyal çekilme veya umutsuzluk ortaya çıkabilir.
Kaygıyı Sürdürebilen Etkenler
Öğrenciye Ait Etkenler
Mükemmeliyetçilik, başarısızlık ve değerlendirilme korkusu, önceki zorlayıcı sınav deneyimleri, yetersiz uyku veya gerçekçi olmayan çalışma planı.
Akademik ve Gelişimsel Etkenler
Konu eksikleri, çalışma becerileri, DEHB, özgül öğrenme güçlüğü, ergenlik döneminin duygusal yükü ve sınavın öğrenci için taşıdığı anlam.
Aile ve Çevre
Sürekli kıyaslama, sonuç odaklı iletişim, belirsiz veya aşırı beklentiler, okul–kurs baskısı ve sosyal medyadaki başarı karşılaştırmaları.
Değerlendirme ve Destek Planı
Öğrencinin kaygısı kadar akademik koşulları, gelişimsel özellikleri ve yaşam bağlamı da değerlendirilir.
Kaygının Haritası
Ne zaman başladığı, hangi sınavlarda arttığı, kaçınma, bedensel belirtiler ve performans üzerindeki etkisi incelenir.
Ayırıcı Değerlendirme
Depresyon, diğer kaygı tabloları, DEHB, öğrenme güçlüğü, uyku ve fiziksel sağlık sorunları gözden geçirilir.
Bilişsel Davranışçı Çalışma
Felaketleştirme ve öz-değer–başarı eşitlemesi ele alınır; dikkat yönlendirme, kademeli sınav pratiği ve başa çıkma becerileri geliştirilir.
Çalışma ve Aile Planı
Gerçekçi program, uyku–mola dengesi, deneme sınavı pratiği ve aile iletişimi öğrencinin gereksinimine göre düzenlenir.
LGS ve YKS Döneminde Denge
Sınavı Tek Kimlik Ölçüsü Yapmayın
Sınav önemli olabilir; ancak öğrencinin değeri, kişiliği veya bütün geleceği tek bir sonuçtan ibaret değildir.
Planı Sürdürülebilir Kurun
Yoğunluk kadar uyku, beslenme, hareket, dinlenme ve sosyal temas da öğrenme ve ruh sağlığı için önemlidir.
Denemeyi Maruz Kalma Pratiği Olarak Kullanın
Deneme sınavları yalnızca puan ölçümü değil; süre yönetimi, belirsizliğe dayanma ve kaygıyla birlikte çalışma pratiğidir.
Son Hafta Yeni Sistem Denemeyin
Uyku saatini, beslenmeyi veya çalışma biçimini ani biçimde değiştirmek yerine bilinen rutini sürdürün.
Nefesi Zorlamayın
Yavaş ve rahat nefes bazı öğrencilere yardımcı olabilir; uzun süre nefes tutmak baş dönmesini artırabilir. Teknik önceden, güvenli ortamda denenmelidir.
Sınav Sonrasını Sorguya Çevirmeyin
Hemen puan ve hata analizi yapmak yerine öğrencinin dinlenmesine ve duygusunu düzenlemesine alan tanıyın.
Aileler Nasıl Destek Olabilir?
Dinleyin ve Doğrulayın
“Abartıyorsun” veya “heyecan yapma” yerine, yaşadığı güçlüğü anlamaya çalışın ve çözüm planına birlikte katılın.
Çabayı Sonuçtan Ayırın
Sevgi, gurur ve kabul mesajlarını puana bağlamayın. Çalışma sürecini ve esnek başa çıkmayı fark edin.
Kendi Kaygınızı Yönetin
Sürekli sınav konuşmak, kıyaslamak veya sonuç senaryoları üretmek öğrencinin tehdidi daha büyük algılamasına katkıda bulunabilir.
Ne Zaman Profesyonel Değerlendirme Alınmalı?
İşlev Kaybı
Kaygı sınava katılımı, okula devamı, uykuyu, beslenmeyi, çalışma düzenini veya sosyal yaşamı belirgin etkiliyorsa.
Şiddetli Belirtiler
Tekrarlayan panik benzeri ataklar, sürekli bedensel yakınmalar, yoğun kaçınma veya sınav dönemleri dışında da süren kaygı varsa.
Güvenlik Kaygısı
Derin umutsuzluk, kendine zarar düşüncesi, madde kullanımı veya güvenliği etkileyen davranışlar varsa beklenmeden değerlendirme alınmalıdır.
İlgili Sayfalar
Sık Sorulan Sorular
Her sınav heyecanı tedavi gerektirir mi?
Hayır. Kısa süreli ve yönetilebilir heyecan normaldir. Değerlendirme; kaygının şiddeti, kaçınma, performans ve günlük yaşam üzerindeki etkisine göre düşünülür.
Profesyonel yardım için iki hafta beklemek gerekir mi?
Hayır, katı bir iki hafta kuralı yoktur. Öğrenci sınava giremiyor, okula devam edemiyor, belirgin işlev kaybı yaşıyor veya güvenlik riski gösteriyorsa erken başvuru yapılabilir.
Sınavda zihnin boşalması neden olur?
Yoğun kaygı dikkatin tehdit düşüncelerine yönelmesine ve çalışma belleğinin verimsiz kullanılmasına yol açabilir. Ancak konu eksikleri, uyku yetersizliği, DEHB ve öğrenme güçlüğü de değerlendirilmelidir.
4-7-8 nefesi herkes için uygun mudur?
Hayır. Uzun nefes tutma bazı kişilerde baş dönmesi veya rahatsızlık yaratabilir ve sınav anında ilk kez denenmemelidir. Daha basit, yavaş ve rahat nefes alma ya da dış çevreye dikkat yöneltme bireye göre seçilebilir.
BDT sınav kaygısında nasıl kullanılır?
BDT; kaygıyı sürdüren düşünce ve davranışları belirlemeyi, gerçekçi düşünmeyi, kaçınmayı azaltmayı, sınav koşullarına kademeli yaklaşmayı ve başa çıkma becerilerini geliştirmeyi hedefler.
İlaç gerekir mi?
Yalnızca sınav heyecanı için rutin ilaç kullanımı uygun değildir. Eşlik eden tanı, belirtilerin şiddeti, önceki müdahaleler ve yarar–risk dengesi çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından değerlendirilir.
Tedavi kesin olarak 8–12 seans mı sürer?
Hayır. Görüşme sayısı öğrencinin yaşına, hedeflerine, kaygının yaygınlığına, eşlik eden durumlara ve ilerlemesine göre değişir. Süre baştan kesin sonuç vaadi olarak verilmemelidir.
Online görüşme yapılabilir mi?
Uygun öğrencilerde değerlendirme, ebeveyn danışmanlığı ve bazı psikoterapi görüşmeleri online yürütülebilir. Yüz yüze değerlendirme gereksinimi klinik duruma göre belirlenir.
Sınav Kaygısı İçin Değerlendirme Planlayın
Kaygı öğrencinin sınava hazırlanmasını, sınava katılmasını veya günlük yaşamını belirgin etkiliyorsa Ankara Beştepe’de görüşme planlayabilirsiniz.