Uzm. Dr. Emine Taşyürek
📍 Ankara Beştepe🕐 Pazartesi–Cumartesi 08:00–19:00
Uzm. Dr. Emine Taşyürek çocuk ve ergen psikiyatrisi logosu Uzm. Dr. Emine TaşyürekÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Randevu
Ana Sayfa Tanı ve Tedavi Alanları 0–5 Yaş Bebek ve Erken Çocukluk Psikiyatrisi
0–5 Yaş Bebek ve Erken Çocukluk Psikiyatrisi hakkında Uzm. Dr. Emine Taşyürek
0–5 Yaş · Gelişimsel ve Psikiyatrik Değerlendirme

0–5 Yaş Bebek ve Erken Çocukluk Psikiyatrisi

Bebeklikten okul öncesine, gelişimin her alanını birlikte ele alan çocuk ve aile odaklı yaklaşım

Yaşamın ilk beş yılı; dil, iletişim, oyun, bağlanma, uyku, beslenme ve duygu düzenleme becerilerinin hızla geliştiği bir dönemdir. Bu dönemde değerlendirme yalnızca tek bir belirtiye değil, çocuğun gelişim öyküsüne, aile ilişkilerine ve günlük işlevselliğine birlikte bakmayı gerektirir.

Gelişimsel Bakış

Erken çocukluk psikiyatrisi neyi değerlendirir?

Erken çocuklukta aynı davranış farklı yaşlarda farklı anlamlar taşıyabilir. İki yaşındaki ayrılma tepkisi, dört yaşındaki yoğun kaçınma veya gelişimsel gerileme aynı ölçütlerle değerlendirilmez. Bu nedenle görüşmede yaşa uygun gelişim basamakları temel alınır.

Değerlendirme; gebelik ve doğum öyküsü, motor ve dil gelişimi, sosyal iletişim, oyun becerileri, duyusal tepkiler, uyku–beslenme düzeni ve bakım verenlerle ilişki örüntülerini kapsayabilir. Gerektiğinde çocuk doktoru, nöroloji, dil ve konuşma terapisi ya da okul öncesi kurumla iş birliği planlanabilir.

Yaşa Özgü Değerlendirme

Bu yaş döneminde öne çıkan alanlar

Belirtiler tek başına değil; gelişim düzeyi, ev–okul işlevselliği, aile gözlemleri ve çocuğun güçlü yönleriyle birlikte değerlendirilir.

Sosyal iletişim ve oyun

Göz teması, isme tepki, ortak dikkat, taklit, sembolik oyun ve akran ilgisi birlikte değerlendirilir.

Dil ve konuşma gelişimi

İlk sözcükler, sözcük birleştirme, iletişim amacı ve sözel olmayan iletişim yaş düzeyine göre incelenir.

Uyku ve beslenme

Uykuya geçiş, gece uyanmaları, seçici yeme ve öğün çatışmalarının gelişimsel ve çevresel yönleri ele alınır.

Bağlanma ve ayrılma

Bakım verene yönelme, sakinleşme, ayrılık tepkileri ve yeniden buluşma davranışları göz önünde bulundurulur.

Duygu ve davranış düzenleme

Yoğun öfke nöbetleri, geçişlere direnç, dürtüsellik ve sakinleşme güçlüğü bağlam içinde değerlendirilir.

Gelişimsel izlem

Becerilerin kazanımı kadar beceri kaybı, gerileme veya gelişim alanları arasındaki belirgin farklılıklar da önemlidir.

Başvuru Zamanı

Ne zaman değerlendirme düşünülmeli?

Tek bir belirti her zaman bozukluk anlamına gelmez. Belirtinin süresi, şiddeti ve ev, okul ya da sosyal yaşamdaki etkisi profesyonel değerlendirme ihtiyacını belirler.

  • İsme tepki, göz teması, ortak dikkat veya karşılıklı iletişimde belirgin sınırlılık
  • Konuşmanın yaşıtlarına göre gecikmesi ya da daha önce kazanılmış becerilerde gerileme
  • Oyunun çok sınırlı, tekrarlayıcı veya yaşına göre belirgin biçimde geride olması
  • Uyku, beslenme veya öfke nöbetlerinin aile yaşamını sürekli zorlaştırması
  • Ayrılma, yeni ortama uyum veya sakinleşme güçlüğünün günlük işlevselliği etkilemesi
  • Ailenin gelişim konusunda süreğen kaygı duyması veya farklı uzmanlardan çelişkili görüşler alması
Önemli: Kendine zarar verme veya intihar düşüncesi, gerçeklikle bağın bozulması ya da güvenliği tehdit eden ani bir durumda web formunu beklemeyin; 112 Acil Çağrı Merkezi'ne veya en yakın acil servise başvurun.

Klinik Süreç

Değerlendirme nasıl ilerler?

Değerlendirme, çocuğun yaşı ve başvuru nedenine göre uyarlanır. Her çocuk için aynı test veya aynı tedavi planı kullanılmaz.

01

Ebeveyn görüşmesi

Gebelikten bugüne gelişim, sağlık, bakım, uyku, beslenme ve aile gözlemleri ayrıntılı biçimde alınır.

02

Çocukla gelişimsel gözlem

Oyun, iletişim, etkileşim, dikkat ve duygu düzenleme yaşına uygun koşullarda gözlemlenir.

03

Gerekli ölçümler

Klinik ihtiyaca göre gelişim testleri, otizm değerlendirmesi veya başka uzmanlık görüşleri planlanabilir.

04

Aileye özgü plan

Ebeveyn rehberliği, çevresel düzenleme, terapi, eğitim desteği veya tıbbi takip seçenekleri birlikte değerlendirilir.

Sık Sorulan Sorular

Ailelerin merak ettiği konular

0–5 yaşta çocuk psikiyatristine başvurmak için tanı gerekir mi?

Hayır. Ailenin gelişim, davranış, iletişim, uyku veya beslenme konusunda belirgin ve süreğen kaygı duyması değerlendirme almak için yeterli bir nedendir.

İlk görüşmede çocukla nasıl değerlendirme yapılır?

Küçük çocuklarda değerlendirme çoğunlukla ebeveyn görüşmesi, serbest ve yapılandırılmış oyun gözlemi, gelişim öyküsü ve gerekli görülen standartlaştırılmış araçların birlikte kullanılmasıyla yürütülür.

Her konuşma gecikmesi otizm anlamına gelir mi?

Hayır. Konuşma gecikmesinin işitme, gelişimsel dil güçlüğü, çevresel etkenler veya başka gelişimsel nedenleri olabilir. Sosyal iletişim ve gelişimin bütün alanları birlikte değerlendirilmelidir.

Gelişim testi tek başına tanı koyar mı?

Hayır. Gelişim testleri klinik değerlendirmeyi destekler; tek başına psikiyatrik tanı koymak için kullanılmaz.

Çocuğunuzun ihtiyacını birlikte değerlendirelim

Uzm. Dr. Emine Taşyürek ile Ankara Beştepe'de yüz yüze görüşme ve klinik açıdan uygun durumlarda online görüşme hakkında bilgi alabilirsiniz.

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene, kişisel tıbbi değerlendirme, tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Uygun yaklaşım çocuğun ve ailenin klinik gereksinimine göre uzman hekim tarafından belirlenir.