Uzm. Dr. Emine Taşyürek
İçeriğe geç
Ankara · BeştepePazartesi–Cumartesi 08:00–19:00
Uzm. Dr. Emine Taşyürek çocuk ve ergen psikiyatrisi logosu Uzm. Dr. Emine TaşyürekÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Randevu
Uzm. Dr. Emine Taşyürek, Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı

Okul işlevi · Görev düzenleme · Ortak plan

Okul Başarısını Etkileyen DEHB İçin Ankara DEHB Doktor Tavsiyesi ve Çözüm Yolları

DEHB’de okul güçlüğü yalnız “derse dikkat etmeme” biçiminde görülmez. Başlama, sürdürme, zamanı planlama, çalışma belleğini kullanma ve yapılan işi kontrol etme gibi basamakların herhangi birinde zorlanma yaşanabilir.

Notun arkasındaki darboğazı bulun

Çocuk konuyu biliyor ancak sınavda soruyu atlıyor olabilir; ödevi yapıyor fakat teslim etmeyi unutabilir; uzun yönergelerin son adımını kaçırabilir. “Çalışmıyor” demeden önce görevin hangi aşamada koptuğu gözlenmelidir.

Okuma, yazma veya matematikte temel bir öğrenme güçlüğü varsa yalnız dikkat düzenlemeleri yeterli olmayabilir. Akademik beceri ile yürütücü işlev aynı değerlendirmede ayrıştırılır.

Görevi küçültmek beklentiyi düşürmek değildir

Uzun ödevi görünür parçalara bölmek, başlangıç saatini netleştirmek ve tek seferde bir yönerge vermek çocuğun işe girişini kolaylaştırır. Her adımın ebeveyn tarafından yapılması yerine, destek yavaşça azaltılmalıdır.

Kısa çalışma aralıkları sonrasında planlı mola kullanılabilir. Mola ekranla dolduğunda geri dönmek zorlaşabileceği için hareket, su içme veya kısa bir dinlenme gibi seçenekler denenebilir.

Çalışma ortamı çocuğa göre düzenlenir

Masada gereksiz uyaranları azaltmak çoğu çocuk için yararlıdır; fakat mutlak sessizlik herkes için en iyi seçenek değildir. Çocuğun hangi ortamda daha tutarlı çalıştığı gözlenmeli, düzenleme birkaç gün denenerek sonuç kaydedilmelidir.

Takvim, kontrol listesi ve aynı yerde tutulan okul malzemeleri unutmayı azaltan dış desteklerdir. Amaç çocuğu sonsuza kadar yönlendirmek değil, zamanla kendi sistemini kurmasına yardım etmektir.

Öğretmenle ortak ve sınırlı hedef belirleyin

Aile ve öğretmen aynı anda çok sayıda davranışı değiştirmeye çalışırsa ilerlemeyi görmek zorlaşır. Derse gerekli malzemeyle gelmek, ilk yönergeyi başlatmak veya tamamlanan işi teslim etmek gibi bir ya da iki hedef seçilebilir.

Kısa ve düzenli geri bildirim, yalnız sorun çıktığında yapılan uzun görüşmelerden daha işlevseldir. Okul danışmanlığı ve aile-öğretmen stratejileri bu koordinasyona destek olabilir.

Başarıyı yalnız notla ölçmeyin

Sürekli eleştirilen çocuk göreve başlamaktan kaçınabilir, hata yapmamak için işi erteleyebilir veya “zaten yapamıyorum” düşüncesi geliştirebilir. Çaba, kullanılan strateji ve küçük ilerlemeler açık biçimde fark edilmelidir.

Kaygı, akran sorunları ve özgüven kaybı okul performansını ayrıca etkileyebilir. Duygusal belirtiler belirginse plan sadece ders çalışma tekniğinden oluşmamalıdır.

Klinik izlem okul verisiyle birlikte yürütülür

Tanı ve tedavi sürecinde yalnız evdeki sakinlik değil; derse katılım, görev tamamlama, akran ilişkileri ve çocuğun kendini nasıl hissettiği izlenir. İlaç kullanılıyorsa fayda ve yan etkiler hekim tarafından düzenli değerlendirilir.

DEHB tanı ve tedavisi çocuğun yaşına, eşlik eden durumlara ve işlev kaybına göre bireyselleştirilir; okul düzenlemeleri klinik planın tamamlayıcı parçasıdır.

Kaynaklar

Uzm. Dr. Emine Taşyürek

Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı · Hakkında

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi yerine geçmez.

İletişim